Apple ra mắt iPhone 18 Pro sử dụng công nghệ chip 2nm của TSMC

Grace Lin08:30 05.11.20268 phút đọc

Apple đã chính thức trình làng iPhone 18 Pro tại sự kiện "Surprise and Shine" vào thứ Ba, ngày 9 tháng 9 năm 2026, với điểm nhấn là con chip tiêu dùng đầu tiên trong ngành được xây dựng trên tiến trình sản xuất 2nm của TSMC. Sự chuyển đổi sang quy trình bán dẫn mới này đánh dấu một bước ngoặt lớn từ kiến trúc FinFET trước đây sang bóng bán dẫn bao quanh cổng (gate-all-around) để cải thiện hiệu suất. Buổi ra mắt cũng đánh dấu sự thay đổi về lãnh đạo tại Apple, khi kỹ sư phần cứng John Ternus tiếp quản vị trí CEO từ Tim Cook.

Apple đã giới thiệu chip A20 Pro sử dụng tiến trình N2 của TSMC vào ngày 9 tháng 9 năm 2026, theo TechTimes.
GPU A20 Pro mới nhanh hơn tới 40% so với mẫu A19 Pro trước đó, theo báo cáo từ TechTimes.
iPhone 18 Pro Max có trọng lượng 249g, nặng hơn Samsung Galaxy S26 Ultra, theo Android Headlines.

Kiến trúc bóng bán dẫn 2nm mới có gì khác biệt?

Việc chuyển sang tiến trình N2 thay thế cấu trúc FinFET vốn đã là tiêu chuẩn ngành trong hơn mười năm qua. Trong thiết kế FinFET cũ, cổng chỉ bao quanh kênh silicon ở ba mặt. Công nghệ nanosheet gate-all-around (GAA) mới cho phép cổng bao quanh toàn bộ bốn mặt của kênh dẫn.

Sự thay đổi cấu trúc này giúp kiểm soát chặt chẽ hơn dòng rò và dòng điều khiển. Theo TechInsights, điều này giúp giảm rò rỉ điện năng đồng thời cải thiện hiệu suất. Đối với các thiết bị di động, hiệu suất này là yếu tố sống còn để quản lý thời lượng pin và nhiệt độ trong một khung máy nhỏ gọn.

Các thông số kỹ thuật của TSMC cho thấy tiến trình N2 này có thể mang lại mức tăng hiệu suất 15% và giảm 35% mức tiêu thụ điện năng so với công nghệ 3nm N3E. Điều này cho phép iPhone 18 Pro xử lý các tác vụ nặng hơn mà không làm cạn pin nhanh như các mẫu máy cũ.

Chip A20 Pro cải thiện AI và đồ họa như thế nào?

A20 Pro tận dụng lợi thế về mật độ của tiến trình mới để bổ sung thêm nhiều phần cứng hơn thay vì chỉ làm cho con chip nhỏ đi. Mặc dù die tính toán có kích thước khoảng 98,2 mm², gần bằng với A19 Pro, nhưng nó chứa nhiều thành phần chức năng hơn. Con chip sở hữu CPU sáu nhân với hai nhân hiệu năng cao và bốn nhân tiết kiệm điện.

Thiết bị cũng dành nhiều không gian hơn cho việc xử lý thần kinh (neural processing). Khu vực này chứa các nhân chuyên dụng cho phép nhân ma trận và tích chập, những yếu tố cần thiết cho học máy (machine learning). Theo TechTimes, GPU nhanh hơn tới 40% so với thế hệ tiền nhiệm, giúp xử lý các tác vụ đồ họa đòi hỏi khắt khe.

Băng thông bộ nhớ cũng đóng vai trò quan trọng trong việc vận hành trí tuệ nhân tạo. iPhone 18 Pro đi kèm với 12GB bộ nhớ thống nhất và băng thông cao hơn 50% so với A19 Pro. Thông lượng cao hơn này cho phép các mô hình ngôn ngữ lớn chạy trực tiếp trên thiết bị thay vì phụ thuộc vào xử lý đám mây.

Kiến trúc đóng gói bộ nhớ mới có giúp tản nhiệt tốt hơn không?

Apple đã thay đổi cách kết nối bộ nhớ với bộ vi xử lý. Trong các thiết kế cũ, bộ nhớ được xếp chồng trực tiếp lên trên chip theo cấu trúc package-on-package. A20 Pro sử dụng mô-đun đa chip ở cấp độ wafer (wafer-level multi-chip module), nơi bộ vi xử lý và bộ nhớ được đặt cạnh nhau.

Cách sắp xếp cạnh nhau mới này nhằm mục đích cải thiện khả năng truyền nhiệt và cho phép giao diện bộ nhớ rộng hơn. Phân tích sơ bộ của TechInsights cho thấy con chip sử dụng giao diện LPDDR5X 96-bit. Điều này cung cấp băng thông cao cần thiết cho các tác vụ AI và đồ họa cường độ cao.

Để hỗ trợ điều này, Apple đã đưa vào một buồng hơi (vapor chamber) mới để làm mát. Thành phần này có diện tích bề mặt gấp ba lần hệ thống tìm thấy trên iPhone 17 Pro. Theo Android Headlines, điều này giúp điện thoại duy trì mức hiệu suất cao hơn trong quá trình chơi game cường độ cao bằng cách ngăn chip bị giảm xung do quá nhiệt.

iPhone 18 Pro so với Samsung như thế nào?

Cuộc cạnh tranh giữa iPhone 18 Pro Max và Samsung Galaxy S26 Ultra làm nổi bật khoảng cách giữa các quy trình sản xuất khác nhau. Trong khi iPhone sử dụng chip A20 Pro 2nm, thì flagship của Samsung sử dụng Snapdragon 8 Elite Gen 5, được xây dựng trên tiến trình 3nm. Điều này mang lại cho thiết bị của Apple lợi thế kỹ thuật về cả tốc độ lẫn hiệu suất.

Các bài kiểm tra hiệu năng (benchmark) cho thấy sự khác biệt trong sử dụng thực tế. Trong bài kiểm tra áp lực 3DMark Wildlife Extreme, iPhone 18 Pro đạt điểm ổn định là 68,6%, trong khi Samsung Galaxy S26 Ultra đạt 57%. Điều này cho thấy chip của Apple duy trì tốc độ hiệu quả hơn dưới tải nặng.

Tuy nhiên, hai điện thoại có sự khác biệt đáng kể về trọng lượng và tính năng. Mẫu Samsung nhẹ hơn với 214g, so với 249g của iPhone. Ngoài ra, Samsung cung cấp khả năng tùy biến phần mềm cao thông qua One UI, trong khi Apple tập trung vào một hệ sinh thái được kiểm soát chặt chẽ hơn. Trong khi Samsung hứa hẹn bảy năm cập nhật, Apple thường cung cấp từ sáu đến tám năm hỗ trợ cho các thiết bị của mình.

Các tính năng mới về camera và màn hình là gì?

iPhone 18 Pro lần đầu tiên giới thiệu khẩu độ biến thiên cơ học. Không giống như các mẫu trước đây sử dụng khẩu độ cố định f/1.78, hệ thống mới này sử dụng sáu lá khẩu vật lý. Điều này cho phép camera thay đổi lượng ánh sáng đi vào cảm biến bằng cách điều chỉnh độ mở trong khoảng từ f/1.48 đến f/4.

Thay đổi phần cứng này cho phép kiểm soát tốt hơn độ sâu trường ảnh và hiệu suất trong điều kiện ánh sáng yếu. Apple khẳng định thiết lập rộng nhất mang lại hiệu suất thiếu sáng tốt hơn 50% so với các thế hệ trước. Đây là một bước chuyển lớn so với phương pháp trước đây, vốn phụ thuộc gần như hoàn toàn vào phần mềm để xử lý các điều kiện ánh sáng mạnh.

Màn hình cũng có Dynamic Island được thiết kế lại. Công nghệ mới tạo ra nhiều không gian sử dụng hơn trong phần cắt hình viên thuốc, cho phép hiển thị ba Hoạt động trực tiếp (Live Activities) cùng một lúc. Trước đây, Island chỉ có thể hiển thị tối đa hai hoạt động đồng thời, chẳng hạn như trình phát nhạc và điều hướng.

Bối cảnh của sự chuyển đổi này là gì?

Việc ra mắt iPhone 18 Pro đánh dấu một sự chuyển đổi về cả phần cứng lẫn lãnh đạo. Trong hơn một thập kỷ, ngành công nghiệp di động đã dựa vào bóng bán dẫn FinFET. Sự chuyển dịch sang công nghệ gate-all-around 2nm đại diện cho thay đổi lớn đầu tiên trong cách xây dựng bộ vi xử lý di động sau nhiều năm.

Công ty cũng đang trải qua sự thay đổi về nhân sự cấp cao. Tim Cook, người đã dẫn dắt Apple trong 15 năm, đã chuyển sang vai trò chủ tịch điều hành. John Ternus, một kỹ sư phần cứng đã gắn bó với công ty 25 năm, đã tiếp quản vị trí CEO. Sự thay đổi này cho thấy sự tập trung tiếp tục vào kỹ thuật phần cứng và phát triển silicon.

Giá của các mẫu máy mới cũng tăng lên. iPhone 18 Pro có giá khởi điểm từ 1.199 USD, và iPhone 18 Pro Max khởi điểm từ 1.299 USD. Điều này tương ứng với mức tăng 100 USD so với thế hệ iPhone Pro trước đó.

Điều gì sẽ xảy ra tiếp theo?

Người tiêu dùng có thể bắt đầu đặt hàng trước các mẫu iPhone 18 Pro mới vào thứ Bảy, ngày 12 tháng 9 năm 2026. Các thiết bị dự kiến sẽ bắt đầu giao đến khách hàng vào thứ Sáu, ngày 18 tháng 9 năm 2026. iPhone 18 tiêu chuẩn dự kiến sẽ không ra mắt cho đến mùa xuân năm 2027.

Câu hỏi thường gặp

iPhone 18 Pro có nhanh hơn nhiều so với iPhone 17 Pro không?
Có, GPU của chip A20 Pro nhanh hơn tới 40%, và tiến trình 2nm mang lại hiệu suất và khả năng duy trì hiệu năng tốt hơn.

Sự khác biệt chính giữa A20 Pro và các con chip cũ hơn là gì?
A20 Pro sử dụng bóng bán dẫn nanosheet gate-all-around thay vì kiến trúc FinFET cũ, cho phép kiểm soát điện năng tốt hơn và ít tỏa nhiệt hơn.

iPhone 18 Pro có camera tốt hơn không?
Camera chính mới có khẩu độ biến thiên cơ học, giúp cải thiện hiệu suất thiếu sáng và kiểm soát độ sâu trường ảnh tự nhiên hơn.

Nguồn

Đọc thêm →

Bài viết liên quan

East Asia

Thủ tướng Nhật Bản đưa ra cảnh báo khi đồng Yên chịu áp lực giảm giá

Thủ tướng Nhật Bản đã đưa ra cảnh báo bằng lời nói trong tuần này khi tỷ giá USD/JPY tiến gần đến mức 160,00. Động thái này cho thấy ý định của Tokyo trong việc giám sát sự biến động của thị trường, một tình huống có tác động toàn cầu đến sự ổn định của tiền tệ và chi phí thương mại quốc tế. Theo investinglive.com , tỷ giá USD/JPY đã có lúc vượt qua mốc 160.00 trong các phiên giao dịch gần đây. Thủ tướng Takaichi tuyên bố rằng các chính sách kinh tế và tài khóa không nhằm mục đích thao túng tỷ giá hối đoái, theo investinglive.com . Đảng Dân chủ Tự do (LDP) đã nắm giữ đa số áp đảo với 316 ghế tại Hạ viện sau cuộc bầu cử tháng 2 năm 2026, theo eastasiaforum.org . Tình hình tiền tệ hiện tại ở Nhật Bản như thế nào? Đồng yên Nhật đang đối mặt với áp lực nặng nề khi đồng đô la Mỹ tiếp tục mạnh lên. Các nhà giao dịch đang theo dõi sát sao ngưỡng 160,00 vì đây là mức gây ra căng thẳng tâm lý và kinh tế đáng kể cho chính phủ Nhật Bản. Theo investinglive.com , sự hồi sinh của đồng đô la đang được thúc đẩy bởi lợi suất tăng cao tại Mỹ và những kỳ vọng thắt chặt chính sách (hawkish) hơn từ Cục Dự trữ Liên bang (Fed). Điều này khiến vị thế của đồng yên trở nên khó khăn, vì những cảnh báo bằng lời nói từ Tokyo có thể sẽ khó bù đắp được lợi thế về lãi suất mà Hoa Kỳ đang nắm giữ. Mặc dù tỷ giá đang ở mức cao, mối quan tâm chính của chính phủ không chỉ nằm ở con số đó. Các nhà chức trách Nhật Bản tập trung vào tốc độ và sự mất kiểm soát của các biến động tiền tệ. Những thay đổi nhanh chóng, thiếu kiểm soát trên thị trường thường là yếu tố kích hoạt sự can thiệp trực tiếp từ chính phủ. Thủ tướng nhìn nhận tỷ giá hối đoái như thế nào? Thủ tướng Takaichi đã áp dụng lập trường thận trọng và ngoại giao đối với những biến động gần đây. Bà đã ra tín hiệu rằng mặc dù chính phủ đang theo dõi thị trường, nhưng không chủ động cố gắng ép buộc một mức tỷ giá cụ thể thông qua các thay đổi chính sách. Thủ tướng đã làm rõ lập trường của mình trên nhiều phương diện. Bà lưu ý rằng mình không muốn bình luận trực tiếp về các mức tỷ giá cụ thể. Tuy nhiên, bà nhấn mạnh rằng chính quyền đang giữ liên lạc chặt chẽ với các cơ quan tài chính Hoa Kỳ về hướng đi của đồng tiền. Bà Takaichi có ý định hướng tới việc duy trì một thị trường ngoại hối có trật tự. Bà tuyên bố rằng tỷ giá hối đoái được quyết định bởi nhiều yếu tố khác nhau và các chính sách kinh tế, tài khóa của chính quyền không nhằm mục đích thao túng các tỷ giá này. Bà dự định quản lý các chính sách này trong khi theo dõi sát sao các diễn biến của thị trường. Bối cảnh chính trị tại Tokyo ra sao? Cuộc chiến tiền tệ đang diễn ra song song với một cuộc tái cơ cấu lớn của chính phủ Nhật Bản. Bà Takaichi hiện đang điều hành một cuộc cải tổ nội các nhằm duy trì quyền kiểm soát trong kỷ nguyên mà các phe phái chính trị truyền thống đang dần biến mất. Một cuộc cải tổ đã diễn ra vào ngày 17 tháng 9 năm 2026 để tổ chức lại quyền lực điều hành. Khi các phe phái chính thức của Đảng Dân chủ Tự do suy yếu, việc tham gia nội các đã trở thành cách chính để tổ chức sự hợp tác chính trị. Điều này có nghĩa là các bộ trưởng hiện có lợi ích lớn hơn nhiều vào sự tồn vong của chính quyền. Để duy trì sự ổn định, bà Takaichi đã giữ lại các đối thủ tiềm năng trong chính phủ. Bà giữ lại Toshimitsu Motegi làm Bộ trưởng Ngoại giao và Shinjiro Koizumi làm Bộ trưởng Quốc phòng. Bằng cách giữ những cá nhân này ở các vai trò quan trọng, bà nhằm mục đích bảo tồn tính liên tục trong các lĩnh vực trọng yếu trong khi kiềm chế tham vọng lãnh đạo cá nhân của họ. Chính phủ liên minh hoạt động như thế nào? Chính phủ không chỉ bao gồm duy nhất đảng LDP. Bà Takaichi lãnh đạo một liên minh bao gồm cả đảng Ishin , đảng đóng một vai trò cụ thể trong nhánh hành pháp. Việc bổ nhiệm Hiroshi Nakatsuka , một thành viên của đảng Ishin, làm Bộ trưởng Nhà nước về Cải cách Quy định đã đưa đối tác liên minh trực tiếp vào cơ quan hành pháp. Điều này giúp Ishin có nhiều ảnh hưởng hơn đối với cải cách hành chính nhưng cũng khiến đảng này phải chịu trách nhiệm về những thất bại và sự thỏa hiệp của chính phủ. Mặc dù LDP nắm giữ đa số áp đảo tại Hạ viện, liên minh này lại thiếu một chút để đạt đa số tại Thượng viện. Điều này đòi hỏi sự thương lượng liên tục. Ví dụ, eastasiaforum.org lưu ý rằng một thỏa thuận về thuế xăng dầu vào tháng 10 năm 2025 đã chứng minh rằng việc hoạch định chính sách thông qua thương lượng vẫn có thể hiệu quả giữa các đảng. Những rủi ro đối với nền kinh tế Nhật Bản là gì? Chính quyền đang phải đối mặt với một bài toán cân bằng khó khăn giữa an ninh kinh tế và sự ổn định của các hộ gia đình. Sự mất giá của đồng tiền là một mối đe dọa lớn vì nó làm tăng chi phí nhập khẩu, điều này có thể đẩy lạm phát lên cao và gây hại cho người dân. Chương trình nghị sự của bà Takaichi bao gồm việc sử dụng các khoản trợ cấp của chính phủ cho các khoản đầu tư vào công nghệ và cơ sở hạ tầng. Tuy nhiên, có rủi ro là sự hỗ trợ có chọn lọc này có thể chỉ bảo vệ các lợi ích đã được thiết lập thay vì giúp đỡ nền kinh tế rộng lớn hơn. Chính phủ cũng phải quản lý các nhu cầu của dân số đang già hóa và nhu cầu về lao động lành nghề. Sự ổn định kinh tế cũng phụ thuộc vào việc liệu các mức tăng năng suất có thực sự dẫn đến mức lương cao hơn hay không. Nếu chính phủ cung cấp các biện pháp cứu trợ ngắn hạn, chẳng hạn như giảm thuế tiêu thụ thực phẩm, họ phải đảm bảo rằng những lợi ích này không bị xóa sạch bởi các đợt tăng thuế trong tương lai hoặc sự suy giảm các dịch vụ công. Tính chính danh của chính quyền hiện tại sẽ phụ thuộc vào khả năng quản lý các sự đánh đổi phức tạp này. Trách nhiệm giải trình chính trị đã thay đổi như thế nào? Với sự suy yếu của các phe phái chính thức, hành vi của từng bộ trưởng đã trở thành một vấn đề lớn hơn nhiều đối với Thủ tướng. Uy tín của chính phủ hiện phụ thuộc nặng nề vào hiệu quả làm việc và sự liêm chính cá nhân của các thành viên. Các sự kiện gần đây đã làm nổi bật những áp lực này. Theo eastasiaforum.org , cựu Bộ trưởng Nông nghiệp Kazuo Yana đã từ chức vào ngày 14 tháng 10 năm 2026. Việc ông từ chức diễn ra sau những phát biểu vào tháng 5 năm 2026 liên quan việc cắt giảm ngân sách thành phố với các bất đồng chính trị. Mặc dù ông Yana phủ nhận việc gây ảnh hưởng đến việc phân bổ ngân sách, nhưng vụ tranh cãi đã làm dấy lên lo ngại về tính khách quan. Sự thay đổi này có nghĩa là bà Takaichi không thể dựa vào các cấu trúc đảng cũ để che chắn cho mình khỏi các vụ bê bối. Mọi quyết định của bộ trưởng và mọi biến động của thị trường sẽ được phe đối lập và công chúng sử dụng để đánh giá thẩm quyền của bà. Khả năng duy trì tính khách quan và trách nhiệm giải trình của chính phủ hiện nay trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Điều gì sẽ xảy ra tiếp theo? Thị trường sẽ tiếp tục theo dõi mức 160.00 để tìm kiếm bất kỳ dấu hiệu can thiệp trực tiếp nào từ Bộ Tài chính Nhật Bản. Về mặt chính trị, chính quyền sẽ tiếp tục tiến hành các cải cách quy định và kinh tế dưới sự điều hành của liên minh LDP-Ishin. Hiệu quả của các cải cách này sẽ được kiểm chứng qua tác động của chúng đối với lạm phát và chi phí nhập khẩu trong những tháng tới. Câu hỏi thường gặp Tại sao mức 160 lại quan trọng đối với đồng yên? Mốc 160,00 là một ngưỡng tâm lý quan trọng, nơi các nhà giao dịch kỳ vọng chính phủ Nhật Bản có thể can thiệp để mua vào đồng yên và ngăn chặn đồng đô la tiếp tục tăng giá. Chính phủ Nhật Bản có can thiệp vào thị trường tiền tệ không? Chính phủ chưa xác nhận một cuộc can thiệp cụ thể nào, nhưng các quan chức đã tuyên bố rằng họ đang theo dõi thị trường để tìm kiếm các biến động nhanh chóng và mất kiểm soát. Đồng yên yếu ảnh hưởng đến Nhật Bản như thế nào? Đồng yên yếu khiến các mặt hàng nhập khẩu như thực phẩm và nhiên liệu trở nên đắt đỏ hơn, điều này có thể làm tăng lạm phát và giảm sức mua của các hộ gia đình Nhật Bản.

Tomas Vogel·10:00 13.11.2026

Drones & Defense Tech

Phân tích năng lực tàu lặn không người lái và thiết kế tàu mẹ mới của China

Bắc Kinh đang nhanh chóng thúc đẩy công nghệ hàng hải của mình, dẫn đến một sự thay đổi toàn cầu trong cách các quốc gia tiếp cận năng lực máy bay không người lái dưới nước của Trung Quốc tính đến cuối năm 2026. Việc phát triển các tàu hỗ trợ khổng lồ và các hệ thống tự hành đang chuyển dịch cuộc cạnh tranh từ các con tàu riêng lẻ sang khả năng triển khai, bảo trì và thu hồi các hạm đội lớn tài sản không người lái ở các vùng nước xa xôi. Trung Quốc có đang xây dựng một tàu mẹ drone khổng lồ không? Hình ảnh vệ tinh và thiết kế tàu cho thấy Trung Quốc đang đóng một con tàu chuyên dụng để triển khai và quản lý các hạm đội lớn phương tiện dưới nước không người lái (UUV). Con tàu này sẽ đóng vai trò như một căn cứ di động, cho phép các hệ thống tự hành hoạt động xa các cảng quê nhà mà không cần sự can thiệp liên tục của con người. Vào đầu tháng 9 năm 2026, các hình ảnh xuất hiện trực tuyến cho thấy một con tàu đang được xây dựng trong một ụ nổi lớp 1.115 foot, theo Slashgear . Con tàu dài khoảng 656 foot với chiều rộng thân tàu là 98 foot. Các quan sát viên lưu ý cấu trúc boong nhiều tầng với các đường dốc tương tự như tàu chở ô tô và một nhà chứa lớn có khả năng chứa bốn Phương tiện dưới nước không người lái siêu lớn (XLUUVs). Các XLUUV này là một danh mục drone dưới nước đang phát triển, thường có chiều dài từ 20 đến 82 foot. Trung Quốc được cho là đã trình làng hai chiếc XLUUV hoạt động tại cuộc Diễu binh Chiến thắng năm 2025, với chiều dài từ 59 đến 66 foot, và được cho là đã thử nghiệm các mẫu có chiều dài gấp đôi, Slashgear đưa tin. Các hệ thống dưới nước của Trung Quốc so với phương Tây như thế nào? Trong khi Trung Quốc tập trung vào việc triển khai quy mô lớn thông qua các tàu mẹ, Hoa Kỳ và Australia lại theo đuổi các con đường công nghệ khác nhau. Cuộc cạnh tranh được chia thành năng lực công nghiệp của Trung Quốc đối với các hạm đội tự hành khổng lồ và sự tập trung của phương Tây vào các khả năng thực hiện nhiệm vụ chuyên biệt và các liên minh tích hợp. Hoa Kỳ đã chứng minh được các khả năng chuyên biệt cao cấp. Theo 24Ore NextMed , phương tiện Orca đã hoàn thành chuyến hành trình hơn 1.000 hải lý vào tháng 7 năm 2026. Ngoài ra, hệ thống Yellow Moray đã được triển khai trong ba nhiệm vụ ngoài khơi Na Uy vào năm 2025, được phóng từ ống phóng ngư lôi của tàu USS Delaware mà không cần thợ lặn. Australia đang đầu tư mạnh mẽ vào các hệ thống tự hành của riêng mình thông qua chương trình Ghost Shark. Hợp đồng này, trị giá 1,7 tỷ đô la Australia, đã được công bố vào tháng 9 năm 2025 và bao gồm việc sản xuất, bảo trì và phát triển trong năm năm, theo 24Ore NextMed . Mặc dù Ghost Shark là một tài sản lớn, nhưng công nghệ của nó bao gồm sự kết hợp giữa các thành phần của Mỹ và Australia, với thiết kế có nguồn gốc từ công ty Anduril của Hoa Kỳ. Giá trị chiến lược của những drone này là gì? Drone dưới nước cung cấp một cách để tiến hành giám sát, rải mìn hoặc thực hiện các cuộc tấn công trong khi giảm thiểu rủi ro cho thủy thủ đoàn. Chúng cho phép các quốc gia phô trương sức mạnh vào các khu vực tranh chấp và bảo vệ cơ sở hạ tầng dưới biển quan trọng như cáp kỹ thuật số và đường ống năng lượng. Lợi thế của Trung Quốc có thể nằm ở khả năng hỗ trợ các drone này trong dài hạn. Theo 24Ore NextMed , Trung Quốc có kinh nghiệm sâu rộng trong nghiên cứu đại dương và các hoạt động dưới biển sâu. Xưởng đóng tàu Quốc tế Quảng Châu đã đóng tàu nghiên cứu Tansuo San Hao, và phần lớn đội tàu nghiên cứu của Trung Quốc đã được trang bị các phòng thí nghiệm chuyên dụng và thiết bị thám hiểm đáy biển. Sự thay đổi trong chiến tranh hải quân không chỉ nằm ở bản thân các drone. Sức mạnh hàng hải trong tương lai phụ thuộc vào khả năng quản lý cảm biến, tải trọng nhiệm vụ, phần mềm và cơ sở hạ tầng thu hồi. Mục tiêu là tạo ra một vòng lặp khép kín nơi các drone có thể được triển khai, sử dụng, thu hồi và bảo dưỡng gần bờ biển của kẻ thù. Các quốc gia khác nhau tiếp cận công nghệ này như thế nào? Bối cảnh toàn cầu đang tràn ngập các dự án chuyên biệt khác nhau. Trong khi Trung Quốc xây dựng các khái niệm tàu mẹ quy mô lớn, các quốc gia khác đang phát triển các nền tảng không người lái cụ thể cho các vai trò chiến thuật khác nhau. Theo Sohu , danh sách toàn cầu hiện tại bao gồm: Hoa Kỳ: Razorback và các giải pháp từ Boeing và Lockheed Martin. Vương quốc Anh: The Whale. Pháp: The Ocean Explorer từ Naval Group. Nga: Poseidon chạy bằng năng lượng hạt nhân. Australia: Ghost Shark. Sự phát triển trong nước của Trung Quốc được dẫn dắt bởi các tổ chức như Viện Tự động hóa Thẩm Dương và Đại học Kỹ thuật Cáp Nhĩ Tân. Các nhóm này đã sản xuất dòng AUV Qianlong và các phương tiện thám hiểm đáy biển Haidou. HSU001, được trình diễn trong một cuộc diễu binh năm 2019, được coi rộng rãi là một XLUUV kiểu trinh sát, Sohu đưa tin. Góc nhìn của mỗi bên Cuộc tranh luận về những phát triển này tập trung vào việc liệu lợi thế nằm ở kích thước của drone hay ở cơ sở hạ tầng hỗ trợ nó. Các quan sát viên phương Tây thường tập trung vào sự tinh vi về kỹ thuật của từng đơn vị, trong khi các nhà phân tích nhìn vào khả năng sản xuất hàng loạt và triển khai của Trung Quốc. Các nhà phân tích phương Tây, như được báo cáo bởi Slashgear , cho rằng tàu mẹ tiềm năng của Trung Quốc có thể định hình lại chiến tranh hải quân bằng cách cho phép các hoạt động triển khai tiền phương dài hạn của các hạm đội không người lái lớn. Mặt khác, liên minh AUKUS nhấn mạnh vào việc chia sẻ công nghệ thay vì các phần cứng giống hệt nhau. Vào ngày 19 tháng 10 năm 2026, Pat Conroy, Bộ trưởng Công nghiệp Quốc phòng Australia, tuyên bố: "Sự hợp tác dưới nước trong khuôn khổ AUKUS hiện đang tập trung vào các cảm biến và tải trọng chung, để việc lựa chọn nền tảng cho từng đối tác riêng biệt." Cách tiếp cận này nhằm chia sẻ các công nghệ thiết yếu để giảm chi phí mà không buộc tất cả các đối tác phải sử dụng cùng một loại phương tiện, theo 24Ore NextMed . Điều gì sẽ xảy ra tiếp theo? Cuộc đua giành ưu thế dưới nước sẽ được xác định bởi các cột mốc công nghiệp và sự tích hợp công nghệ sắp tới. Các quốc gia đang chuyển từ giai đoạn thiết kế sang sản xuất dài hạn và xây dựng liên minh. Chương trình Ghost Shark ở Australia sẽ tiếp tục chu kỳ sản xuất và phát triển năm năm sau khi được khởi động vào năm 2025. Các đối tác AUKUS sẽ tiếp tục làm việc để tích hợp các cảm biến và tải trọng chung nhằm giảm chi phí thiết kế. Việc tiếp tục giám sát hoạt động của các xưởng đóng tàu Trung Quốc sẽ cung cấp thêm sự rõ ràng về khả năng của con tàu 656 foot mới. Câu hỏi thường gặp XLUUV là gì? Phương tiện dưới nước không người lái siêu lớn là một loại tàu ngầm tự hành, thường dài từ 20 đến 82 foot, được sử dụng cho các nhiệm vụ như giám sát hoặc rải mìn. Tại sao tàu mẹ lại quan trọng đối với drone dưới nước? Tàu mẹ cho phép các drone được vận chuyển, phóng và thu hồi xa các căn cứ quê nhà, điều này giúp mở rộng phạm vi hoạt động và cho phép bảo trì liên tục. Hoa Kỳ có đang tụt hậu trong công nghệ drone dưới nước không? Hoa Kỳ đang theo đuổi các hệ thống chuyên biệt cao cấp như Orca và Yellow Moray, trong khi liên minh AUKUS đang nỗ lực tích hợp các công nghệ này với các đối tác như Australia.

Marcus Hale·14:55 23.10.2026

East Asia

Bà Sanae Takaichi giành chiến thắng áp đảo trong cuộc bầu cử bất ngờ tại Nhật Bản

Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi đã giành chiến thắng vang dội cho Đảng Dân chủ Tự do (LDP) trong cuộc bầu cử sớm Hạ viện vào ngày 8 tháng 2 năm 2026 . Chiến thắng lịch sử này mang lại cho bà đa số áp đảo tại quốc hội, cho phép bà theo đuổi các kế hoạch chi tiêu quân sự mạnh mẽ và cắt giảm thuế gây tranh cãi, bất chấp những cảnh báo từ thị trường tài chính và áp lực dữ dội từ Bắc Kinh. Reuters đưa tin vào ngày 8 tháng 2 năm 2026 , rằng LDP được dự đoán sẽ giành được tới 328 trong tổng số 465 ghế tại quốc hội. Theo một cuộc thăm dò của Đài Truyền hình TBS vào đầu tháng 11 năm 2025 , tỷ lệ ủng hộ nội các của bà Takaichi đã đạt mức 82%. Tờ New York Post đưa tin rằng liên minh của bà Takaichi, bao gồm cả Đảng Đổi mới Nhật Bản, hiện đang nắm giữ đa số áp đảo với hai phần ba số ghế. Chương trình nghị sự của "Bà đầm thép" sẽ như thế nào? Sanae Takaichi dự định sử dụng quyền lực lập pháp mới của mình để cải tổ các khuôn khổ kinh tế và an ninh của Nhật Bản. Nền tảng chính trị của bà tập trung vào tăng trưởng do doanh nghiệp dẫn dắt và một tư thế quân sự quyết đoán hơn nhằm đối phó với các mối đe dọa trong khu vực. Bà cũng có kế hoạch thực hiện cắt giảm thuế để hỗ trợ các hộ gia đình đang gặp khó khăn với chi phí sinh hoạt tăng cao. Kế hoạch kinh tế của Thủ tướng bao gồm lời hứa tạm dừng mức thuế tiêu thụ 8% đối với thực phẩm. Mặc dù mục tiêu là nhằm giúp đỡ người dân, nhưng Reuters đưa tin vào ngày 8 tháng 2 năm 2026 , rằng động thái này đã khiến các nhà đầu tư lo ngại. Thị trường đang quan ngại về việc Nhật Bản, quốc gia đang gánh khoản nợ lớn nhất trong số các nền kinh tế tiên tiến, sẽ lấy nguồn lực nào để tài trợ cho việc cắt giảm này. An ninh vẫn là trụ cột trung tâm trong sự lãnh đạo của bà. Bà đã ủng hộ việc viết lại hiến pháp hòa bình của Nhật Bản và đẩy nhanh quá trình tái vũ trang. Takaichi đặt mục tiêu đưa Nhật Bản tiến tới một vai trò quân sự mạnh mẽ hơn ở Đông Á, một hướng đi vốn là đặc trưng của các phe phái bảo thủ nhất trong đảng LDP. Bà Takaichi nhìn nhận Trung Quốc và Đài Loan như thế nào? Bà Takaichi duy trì lập trường cứng rắn đối với Bắc Kinh hơn nhiều so với người tiền nhiệm Shigeru Ishiba. Bà coi an ninh tại eo biển Đài Loan có liên quan trực tiếp đến sự tồn vong của quốc gia Nhật Bản. Lập trường này đã gây ra sự rạn nứt ngoại giao đáng kể giữa hai cường quốc láng giềng. Vào ngày 7 tháng 11 năm 2025 , theo East Asia Forum , bà Takaichi đã tuyên bố trước Hạ viện rằng một cuộc tấn công quân sự của Trung Quốc vào Đài Loan sẽ cấu thành một "cuộc khủng hoảng đe dọa sự tồn vong" của Nhật Bản. Cách diễn đạt cụ thể này đánh dấu lần đầu tiên một nhà lãnh đạo Nhật Bản liên kết rõ ràng một tình huống khẩn cấp tại Đài Loan với quyền tự vệ tập thể của Nhật Bản. Phản ứng từ Trung Quốc diễn ra ngay lập tức và đầy thù địch. Bắc Kinh coi những phát biểu của bà là một sự khiêu khích. Để thể hiện sự không hài lòng, Trung Quốc đã thực hiện các biện pháp đối phó, bao gồm việc kêu gọi công dân tránh du lịch đến Nhật Bản, như New York Post đã ghi nhận. Góc nhìn từ mỗi bên Sự căng thẳng về an ninh khu vực liên quan đến hai cách giải thích hoàn toàn khác nhau về vai trò của Nhật Bản tại eo biển Đài Loan. Cả chính phủ Nhật Bản và chính phủ Trung Quốc đều đã đưa ra những lý lẽ cụ thể cho lập trường của mình. Chính phủ Nhật Bản duy trì sự tập trung vào sự ổn định khu vực. Theo East Asia Forum , vào ngày 11 tháng 11 năm 2025 , Chánh Văn phòng Nội các Minoru Kihara đã giải thích trong một cuộc họp báo rằng "hòa bình và ổn định ở eo biển Đài Loan là quan trọng đối với an ninh của Nhật Bản và sự ổn định của cộng đồng quốc tế". Tuy nhiên, Bắc Kinh coi những tuyên bố này là sự can thiệp vào các vấn đề nội bộ của họ. Các quan chức Trung Quốc đã chỉ ra rằng các nhà lãnh đạo Nhật Bản trước đây luôn duy trì lập trường mơ hồ về vấn đề Đài Loan. Họ lập luận rằng những lời lẽ của bà Takaichi đang làm xói mòn nền tảng của quá trình bình thường hóa quan hệ Trung-Nhật năm 1972. Mối quan hệ với Hoa Kỳ ra sao? Bà Takaichi đang định vị mình là người kế thừa chính trị của cố Thủ tướng Shinzo Abe bằng cách tìm kiếm sự liên kết chặt chẽ với Washington. Bà tập trung vào việc xây dựng mối quan hệ cá nhân với chính quyền Mỹ để đảm bảo các lợi ích khu vực. Trong chuyến thăm Tokyo của Tổng thống Donald Trump vào tháng 10 năm 2025 , theo East Asia Forum , bà Takaichi đã có những nỗ lực nhằm làm hài lòng nhà lãnh đạo Mỹ, bao gồm cả lời hứa đề cử ông cho giải Nobel Hòa bình. Chiến lược này nhằm sử dụng ngoại giao cá nhân để quản lý các kỳ vọng của Hoa Kỳ đối với chi tiêu quốc phòng của Nhật Bản. Tổng thống Trump đã bày tỏ sự ủng hộ đối với sự lãnh đạo của bà. New York Post đưa tin vào ngày 8 tháng 2 năm 2026 , rằng ông Trump đã dành cho bà Takaichi "sự ủng hộ tuyệt đối" và có kế hoạch tiếp đón bà tại Nhà Trắng vào tháng tới. Sanae Takaichi là ai? Sanae Takaichi, 64 tuổi, là người phụ nữ đầu tiên giữ chức Thủ tướng Nhật Bản. Bà là thành viên của Đảng Dân chủ Tự do từ giữa những năm 1990 và đã xây dựng được danh tiếng là một người theo chủ nghĩa bảo thủ kiên định. Bà thường được so sánh với Margaret Thatcher, một sự so sánh mà bà được cho là cảm thấy hài lòng. Bên cạnh bản sắc chính trị, bà còn duy trì một hình ảnh cá nhân khác biệt. Bà là một tay trống heavy metal nghiệp dư và sở hữu đai đen karate, theo New Internationalist . Sự thăng tiến chính trị của bà diễn ra sau vụ ám sát ông Shinzo Abe vào năm 2022 . Bà Takaichi đã nhanh chóng tiếp quản di sản chính trị của ông, ủng hộ các chính sách nới lỏng quy định và tăng cường hiện diện quân sự. Bà cũng bị chú ý vì những mối liên hệ với Giáo hội Thống nhất, một phong trào tôn giáo Hàn Quốc từng trở thành tâm điểm của các vụ bê bối quốc gia tại Nhật Bản. Điều gì sẽ xảy ra tiếp theo? Trọng tâm trước mắt của chính quyền Takaichi là thực hiện các lời hứa kinh tế của bà. Theo New York Post , bà tuyên bố sẽ đẩy nhanh việc xem xét cắt giảm thuế tiêu thụ trong khi vẫn cố gắng duy trì tính bền vững của tài khóa. Trên mặt trận ngoại giao, bà Takaichi dự kiến sẽ đến thăm Nhà Trắng vào tháng tới để gặp Tổng thống Trump. Cuộc gặp này sẽ là một bài kiểm tra quan trọng đối với khả năng duy trì "mối quan hệ đặc biệt" với Hoa Kỳ, đồng thời quản lý những hệ lụy từ các tuyên bố gần đây của bà liên quan đến Trung Quốc và Đài Loan. Bộ trưởng Quốc phòng Shinjiro Koizumi đã cho biết chính phủ có ý định đẩy mạnh việc tăng cường khả năng phòng thủ của Nhật Bản. Chính quyền hiện phải cân bằng giữa việc mở rộng quân sự này với nhu cầu tiếp tục đối thoại với Bắc Kinh để tránh một cuộc khủng hoảng khu vực toàn diện. Các câu hỏi thường gặp Tại sao Sanae Takaichi lại giành chiến thắng áp đảo trong cuộc bầu cử? Theo New York Post , các cử tri bị thu hút bởi hình ảnh làm việc chăm chỉ và khả năng tạo được sự đồng cảm với các thế hệ trẻ của bà. Trung Quốc đã phản ứng thế nào trước sự lãnh đạo của bà? Bắc Kinh coi các chính sách của bà là mang tính khiêu khích, đặc biệt là những bình luận về Đài Loan, và đã đáp trả bằng các biện pháp đối phó như khuyên công dân không nên du lịch đến Nhật Bản. Sự so sánh với "Bà đầm thép" nghĩa là gì? Thuật ngữ này ám chỉ phong cách lãnh đạo bảo thủ và quyết đoán của bà, tương đồng với cựu Thủ tướng Anh Margaret Thatcher.

Tomas Vogel·10:00 08.11.2026